Çocuklarda böbrek reflüsü (VUR) tedavisi nasıl yapılır?

Çocuklarda böbrek reflüsüne ne sebep olur?

Çocukların bir kısmı VUR ile doğar ve nedeni muhakkak değildir. Çocuğun idrar yolu genellikle tek yönlü bir sızıntı halindedir. İdrar, her iki böbrekten üreter adı bahşedilen tüplerden aşağıya içten akar. Üreterler, idrarın böbreklere geri dönmesini önlemek için özel tek yönlü valfler yaratıcı mesane kası tünelinden mesaneye girer. Mesanedeki idrar, üretra adı bahşedilen başka bir tüp yoluyla vücuttan dışarı çıkar.

VUR’lu çocuklarda, üreterlerden biri ya da her ikisi için mesanedeki tünel çok kısa olabilir ya da açısı bozuk olabilir ve bu da idrarın geri kaçmasına yol açabilir. VUR, mesanenin bayağı şekilde boşalmamasının bir sonucu olarak da ortaya çıkabilir. Bu, VUR’un daha eksik yaygın bir nedenidir.

Böbrek reflüsünün bulgu ve semptomları nelerdir?

Böbrek reflüsü tanısı genelde iki şekilde konulur. İlki anne karnında yapılan ultrasonografi tetkiklerinde böbreklerde genişleme ile tanınır. Diğeri ise ateşli idrar yolu enfeksiyonu geliştirdiğinde yapılan tetkiklerde ortaya çıkar.

Böbrek reflüsü tanısı için hangi tetkikler yapılır?

VUR, işeme sistoüretrogramı (VCUG) adı bahşedilen bir testle teşhis edilir. Başka hiçbir test bu testin yerini tutmaz. VCUG filmi çekilirken çocuklara ince bir sonda yerleştirilir. Genelde lokal anestezi veya sedasyonla uygulanır. Çocuğun hareket etmemesi önemlidir. VCUG ateşli idrar yolu enfeksiyonu geçiren kız ya da erkek her çocukta önerilmektedir.

Böbrek reflüsü testi sırasında neler beklenir?

Üretraya kateter adı verilen ince plastik bir tüp yerleştirilir ve mesane röntgende görülebilen özel bir değişken ile doldurulur. Deneme ağrılı değildir, ancak çocuk mesane kateterini takarken birazcık gerginlik ve kısa süreli rahatsızlık yaşayabilir. Mesane dolduğunda röntgen çekilir. VUR, sıvının üreterden böbreğe yanlış yoldan gitmesi durumunda teşhis edilir.

Böbrek reflüsünde diğer hangi testler yapılabilir?

Ultrason: Bu deneme, bir çocuğun böbreklerinin ve mesanesinin bir görüntüsünü meydana getirmek için ses dalgalarını kullanır. Ateşli birincil İYE’lerinden sonradan tüm bebekler ve minik çocuklar için önerilir. Bu anlamda uygulanması gereken ilk testtir. Bayağı çıkması böbrek reflüsü yoktur anlamına gelmez. Ama bozuk çıkması durumunda ona tarafından ileri tetkikler gerektirebilir.

Sintigrafi: Sintigrafi diğer adıyla DMSA taraması, böbreklerde zarar olup olmadığını anlamada altın standart yöntemdir. Çocuğun ateşli İYE geçirmesi durumunda yapılması istenebilir. Uygulaması baskı değildir. Radyasyon dozu fazla düşüktür. Nükleer tıp kliniklerinde uygulanmaktadır.

Kan testi: Kreatinin böbrek fonksiyonunu ölçer. Böbrekleri hasar görmüş bir çocukta kreatinin düzeyi yüksek olabilir.

kan basıncı: kan basıncı yılda en az bir kez kontrol edilmelidir. Böbrek problemleri olan çocuklar yüksek tansiyon için daha yüksek tehlike altındadır.

Böbrek reflüsü, 1 (hafif) ila 5 (en kötü) arasında derecelendirilir. Derece, idrarın ne dek geriye doğru gittiğine ve üreterin ne dek geniş olduğuna bağlıdır. Erken çocukluk döneminde bulunan daha düşük VUR (1-2) derecelerine sahip çocukların, 1 – 5 yıl içinde bunu ameliyatsız aşma şansları bulunmaktadır.

Böbrek reflüsü nasıl çare edilir?

Böbrek reflüsü tedavisi çocuğun yaşına, cinsiyetine, böbrek reflüsünün derecesine ve çok sayıda İYE gibi herhangi bir soruna niçin olup olmadığına bağlıdır. Hem böbreklerde oluşmuş olan zarar durumu, mesane fonksiyon bozukluğu gibi durumlar tehlike oluşturur. Birçok durumda VUR yaşla birlikte kendi kendine iyileşir. Ancak bunu tahsis etmek çocuk nefrolojisi ve çocuk ürolojisi uzmanlarının alanıdır.

Tedavi yaklaşımları şunları içerir:

Gözlem: Daha düşük VUR derecesine sahip çocuklar, doktorlarının (çocuk nefrolojisi-ürolojisi) gözetiminde güvenle izlenebilir. Bu çoğunlukla uyumlu peşine düşüp takip randevularını içerir. Böbreklerin olağan şekilde büyüdüğünden belli elde etmek için görüntüleme testleri içerebilir. VUR’lu çocuklar, ateşi çıktığında ve ateşin soğuk algınlığı gibi başka bir nedeni olmadığında, idrarlarını enfeksiyon için deneme ettirmelidir.

Önleyici antibiyotikler (Profilaksi): Bir Takım çocuklara, VUR’u aşıp aşmadıklarını bakmak için beklerken İYE geliştirme riskini eksilmek için her gün düşük dozda antibiyotik verilir. Amerikan Pediatri Akademisi (AAP), çoğunlukla daha yüksek dereceli VUR’lu (derece 3-5) çocuklar için önleyici antibiyotikler önermektedir.

Endoskopik enjeksiyon: İdrarın geri akışını önlemek için üreterin mesane ile birleştiği bölgeye bir madde enjekte edilir. Bu koşul, antibiyotik tedavisine karşın tekrarlaya idrar yolu enfeksiyonu olan ve düşük dereceli (1-3) reflüsü olan çocuklarda uygulanabilir. İşlemin başarısı yüzde 50 – 80 arasında değişmektedir.

Cerrahi: VUR şiddetliyse ve düzelmiyorsa ya da ateşle birlikte tekrarlayan böbrek İYE’leri varsa, çocuk mesane ve üreter arasındaki sızdıran kapağı düzelten ameliyattan fayda görebilir. Bu ameliyata üreteral reimplantasyon ameliyatı adı verilir. Geleneksel olarak açık cerrahi biçiminde uygulanabilir. Ameliyatın başarısı yüzde 95 üzerindedir. Açık ameliyat sonrası geçici olarak idrar kanalına stent konulması gerekebilir. Bu durumda stent 2-4 hafta daha sonra idrar yollarından ikinci bir operasyon ile alınması gerekir. Açık ameliyat sonrası hastanede kalış süresi 3-5 gün arasındadır.

Robotik cerrahi: VUR tedavisinde en modern usul budur. Robotik cerrahide benzer açık cerrahide olduğu gibi yüzde 95 üzerinde başarı elde edilir. Karın içerisine milimetrik 3 öbür noktadan girilerek yapılır. Kas kesisi yapılmaz. bu nedenle ameliyat sonrası sancı fazla daha azdır. İyileşme süresi kısadır. Hastalar 1 veya 2 gün içerisinde taburcu edilebilirler. Yara izi kalmadığından kozmetik olarak daha iyi bir görünüm elde edilir. Bu çare, Avrupa Çocuk Ürolojisi kılavuzlarında açık cerrahiye alternatif olarak deneyimli merkezlerde uygulanabilir biçiminde önerilmektedir.

Yorum yapın